Jozef Jagger: Monte-Karlodaky ruletka strategiýasy
Ýorkşirli dokma işewüri, käbir sanlary artyk gören çarhlar we ýigrimi ýyl gijä galyp çap edilen hekaýa.

Bredfordyň golaýyndan bolan dokma işewüri Jozef Hobson Jagger (1830–1892) takmynan 1880-nji ýylda çarhlary ýazga aldyryp we gereginden ýygy düşýän sanlara stawka goýup, Monte-Karloda takmynan £80 000 utupdyr diýilýär. Bu utuş barada ne gazet, ne-de kazino ýazgysy saklanyp galypdyr. Hekaýa 1901-nji ýyldaky kitaba, maşgala rowaýatyna we 1884-nji ýyl senesi goýlan sowgat açaryna daýanýar.
Ýazgylar näme görkezýär
Jozef Hobson Jagger 1830-njy ýylyň 2-nji sentýabrynda Bredford bilen Galifaksyň arasyndaky Şelfde doguldy. Ol ýigrimi ýaşynda Matilda Taunende öýlendi we olaryň dört çagasy boldy. Ol bütin ömrüni mata söwdasynda işledi: ammar işgäri, esas ýüplügini ýelimleýän kärhananyň hyzmatdaşy, Mançesterde mata bejerijisi bolup. 1861-nji ýylyň ilat ýazuwy ony pagta we mata agenti, 1881-nji ýyldaky wesýetnamasy bolsa öndüriji diýip atlandyrýar. Hiç bir resminama ony inžener diýip atlandyrmaýar. Bu söz we “mehanik” sözi Monte-Karlo baradaky kitaplardan gelýär.
1860-njy ýylyň aprelinde onuň Mançesterdäki işi batdy we London Gazette ony Lankaster galasynda diňlenmeli tölege ukypsyz bergidarlaryň arasynda sanady. Onuň iň kiçi çagasy iki ýaşyndady. Onuň terjimehalyny ýazan, onuň çowluk-çowlugynyň gyzy we miras taryhçysy Enn Fletçer bu bildirişleri tapdy we maşgalanyň on bäş ýyldan soň hem bergilerini töläp ýörendigini anyklady. Ol 1880 ýa-da 1881-nji ýylda hiç hili bankrotlyk tapmady, ýöne soňra birnäçe gazet ony şol ýyllara degişli etdi.
Hekaýa ilkinji çap edilişinde
Victor Bethell’s Monte Carlo Anecdotes and Systems of Play appeared in 1901. The chapter “Jaggers’s System”, read here in the 1910 printing, describes a Yorkshire mechanic who hired six clerks to record different wheels. After a month, Bethell says, he selected numbers that had appeared unusually often.
The account reports £120,000 in winnings. When the casino moved its wheels between tables, Jaggers lost £40,000, then recognized the wheels by small marks and regained that money. Bethell says new wheels with movable pocketenjamÖýjükRotordaky 37 sany belgilenen bölümiň biri. Başga atlary: ýuwa, çukur.Dolulygyna okaň → partitions eventually stopped the method and that Jaggers left about £80,000 ahead. The chapter does not explain every change in that balance.
These are Bethell’s reported figures, not an audited record. He gives no exact year, saying the events were more than twenty years earlier. Fletcher’s 2021 article describes the difficulty of finding independent contemporary coverage; that is a limit on the available evidence, not proof that no report can exist.
Hekaýa nähili ulaldy
Her soňky ýazyjy bir zat goşdy, köp adamyň bilýäni hem şol goşundylar.
Ol ol ýerde haçan boldy
Fletçer ilkinji sapary dört subutnama esasynda 1880 ýa-da 1881-nji ýyla degişli edýär. 1881-nji ýylyň aprelindäki ilat ýazuwynda Jagger öz hojalygynda ýok, aýaly bolsa onuň başlygy hökmünde ýazylypdyr. 1881-nji ýylyň awgustyndaky bir ylalaşyk resminamasy ony şol ýyl satyn alan öýi bolan Bredforddaky Greýws köçesiniň 6-njy jaýynda görkezýär, oktýabrda bolsa ol emläkli adamyň wesýetnamasyny düzdi. Dördünjisi saklanyp galan ýeke-täk zat: maşgalada saklanýan sowgat gutusyndaky ýadygärlik açar. Onuň “dostlaryndan we muşdaklaryndan” diýen ýazgysy Monte-Karloda banka garşy ruletkada “dört ýyllyk döwri öz içine alýan” üstünlik barada aýdýar we 1884-nji ýylyň 1-nji maýy senesi goýlupdyr.
Fletçer muny bir hepde däl-de, takmynan 1880 bilen 1884-nji ýyllaryň arasyndaky birnäçe sapar hökmünde düşündirýär. Onuň näçe wagt gözegçilik edendigi we näçe wagt oýnandygy hiç ýerde ýazylmandyr.
Onuň bilen kim gitdi
Betelliň alty kätibi hiç zat bilen tassyklanmaýar we Fletçer şol wagt zalda bary-ýogy dört ýa-da bäş ruletka stolunyň bolandygyny belleýär. Soňra ýok edilen hatlary gören bir dostuň ýazyp galdyran maşgala rowaýatlarynyň birine görä, onuň uly ogly Alfred onuň bilen gidipdir. Fletçer soňky düşündirilmedik baýlygyna esaslanyp, ýegeni, demir ýol maşinisti Outs Jaggeri hem goşýar; bu onuň öz netijesi. Maşgalanyň başga bir şahasy hemişe onuň ussasy bilen gidendigini aýdypdyr. Sapar üçin pul garyndaşlardan karz alnypdyr, olaryň biri, doganoglany, karzy yzyna gaýtarylan adam hökmünde agzalýar.

Kazino näme etdi
Bethell says the casino moved wheels between tables, then introduced replacement wheels with movable pocket partitions. In his account, identifying a previously favorable wheel eventually stopped being enough. This is his explanation of how the advantage ended, not a casino maintenance record or proof of the mechanism.

Egrilik näçe uly bolmaly
For a straight-up bet paying 35 to 1, the expected net return per unitpulBirlikUlgamyň ýa-da oýunçynyň işleýän esasy stawkasy. Progressiýalar islendik stolda ulanyp bolar ýaly birliklerde beýan edilýär.Dolulygyna okaň → staked is 36p − 1, where p is the number’s true chance of winning. The bet breaks even at p = 1/36. A positive expected return requires more than that; a uniform single-zeroçarhNolHiç bir deň tölegli, onikilik ýa-da sütün stawkasynyň ýapmaýan ýeke ýaşyl öýjügi; kazinonyň artykmaçlygynyň çeşmesi. Başga atlary: ýeke nol, 0.Dolulygyna okaň → wheel gives only 1/37.
Consider an illustrative 15,000-spin sample: 500 spins a day for 30 days. For one number chosen in advance on a uniform independent wheel, the expected count is about 405 and its standard deviationmatematikaStandart gyşarmaDispersiýanyň kwadrat köki; netijäniň garaşylýan bahadan adaty daşlygy.Dolulygyna okaň → is about 20. Seeing 465 hits would be about three standard deviations above the expectation.
The observed rate, 465/15,000, gives an estimated return of +11.6%. It does not establish that the next bets have that edge. The estimate is uncertain, and picking a number after inspecting all 37 pockets makes an unusually high count less surprising. A useful investigation needs a test that accounts for that search and fresh data to check whether the effect persists. One month is not a guarantee of detecting a profitable bias. The assumed pace is not a historical measurement of Jagger’s tables.
Ondan soň
Fletcher’s newspaper extract describes Jagger investing in houses while continuing to live modestly in Bradford. Property ownership can help explain what happened after a reported win, but it does not by itself establish how much was won at roulette. A precise net profit would require reliable records of stakes, payoutspulTölegUtýan stawkanyň gaýtaryp berýän puly, yzyna gaýtarylýan stawkanyň üstüne “X-e 1” görnüşinde aýdylýar.Dolulygyna okaň → and expenses.
Aýdym
“The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo” ilkinji gezek Jaggeriň aradan çykan ýyly, 1892-nji ýylda aýdyldy we onuň maşgalasy uzak wagtlap aýdymyň onuň hakyndadygyna ynandy. Beýle däldi. Fred Gilbert ony gazetleri dolduran Çarlz Wellsiň 1891-nji ýyldaky utuş yzygiderliginden soň ýazdy (Banky ýykan adam sahypasyna serediň). Çarlz Kingston hem 1925-nji ýylda şol bir zady belläpdir: hormat ýorkşirliden soň gelen aldawça nesip etdi.
Soraglar
Ähtimal, ol uly mukdarda pul utupdyr: maşgalanyň 1884-nji ýyldaky açary, onuň birden emläk satyn alyp başlamagy we Betelliň beýany hemmesi şoňa işaret edýär. Mukdarlary, alty kätibi we dokuz sany tassyklap bolmaýar.
Fletçer diňe genealoglaryň uzak garyndaşlygy çak edendiklerini aýdýar. Hiç hili nesil şejeresi çap edilmändir.
Onuň emläginiň arassa bahasy £1 710 boldy. Fletçeriň beýanyna görä, şol wagta çenli pul jaýlara we maşgalasyna sowgatlara gidipdi.
Degişme üçin

Utuşdan bir açar we bir hatar jaý galdy. Jikme-jiklikler soňra geldi.
Çeşmeler
- Fletcher, A. From the Mill to Monte Carlo.
- Fletcher, A. “The true story of the man who broke the Monte Carlo bank: Joseph Hobson Jagger.”
- Bethell, V. Monte Carlo Anecdotes and Systems of Play.
- Quinn, R. The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo.
- Polovtsoff, P. Monte Carlo Casino.
- Smith, A. Monaco and Monte Carlo.
- Anne Fletcher, Daily Mail Life-dan bölekler, 2018-nji ýylyň 15-nji awgusty, 30–31-nji sah.
- Anne Fletcher, Joseph Hobson Jagger: the true story, 2018-nji ýylyň 23-nji noýabry